Prolaktyna w ciąży

Okres ciąży to prawdziwa rewolucja dla organizmu kobiety. Inaczej działa wówczas układ hormonalny – hormony żeńskie wydzielane są w tym czasie w innych ilościach niż przed ciążą, a progesteron przygotowuje macicę do pełnienia nowych funkcji, mających zapewnić płodowi jak najlepsze warunki rozwoju. Niezwykle istotnym hormonem wytwarzanym przez układ hormonalny w czasie ciąży jest prolaktyna.

Rola prolaktyny w ciąży

Ogólnie mówiąc, prolaktyna odpowiedzialna jest za wzrost libido u kobiet, instynkt macierzyński oraz prawidłową laktację po porodzie, umożliwiającą karmienie dziecka pokarmem naturalnym. W czasie ciąży prolaktyna podtrzymuje pracę ciałka żółtego, które odpowiedzialne jest za produkcję progesteronu odpowiadającego za bezpieczne donoszenie ciąży do końca. Poziom prolaktyny w organizmie nie jest niezmienny i wzrasta podczas ciąży i laktacji. Waha się także w ciągu doby, gdyż rośnie w fazie snu REM, najwyższy zaś jest wczesnym rankiem po przebudzeniu, dopiero później stopniowo się obniża. Podwyższenie prolaktyny może być także spowodowane na przykład stresem, napadem padaczkowym, prostym zabiegiem chirurgicznym, stymulacją brodawek, zmęczeniem podczas stosunku seksualnego czy zjedzonym posiłkiem.

Ciąża wpływa na kilkakrotny wzrost tego hormonu, jednak najwyższy poziom jest z reguły obserwowany u kobiet karmiących. Jednak bywa i tak, że zaobserwować można spadek prolaktyny u kobiety karmiącej. Gdy jest jej za mało, mogą pojawić się problemy z pokarmem, co często bywa bardzo stresujące dla matki, która nie jest w stanie samodzielnie nakarmić swojego dziecka. Prolaktyna w kontekście ciąży to temat dotyczący także kobiet planujących ciążę. U kobiet mających wysoki poziom prolaktyny przed zapłodnieniem, zajście w ciążę jest bardzo utrudnione, a w wielu przypadkach niemal niemożliwe. Prolaktyna działa hamująco na owulację, zaburza też prawidłowy cykl miesięczny. Jednymi z najczęstszych powodów zwiększonego poziomu prolaktyny są: łagodny guz przysadki produkujący ten hormon, niedoczynność tarczycy lub przyjmowane leki, głównie z grupy leków psychiatrycznych.

Podwyższony poziom prolaktyny

Naturalnym faktem jest, że w czasie 9 miesięcy ciąży dochodzi do hiperprolaktynemii, czyli nadmiaru prolaktyny w stosunku do zapotrzebowania kobiety na ten hormon sprzed ciąży. Dzieje się tak, ponieważ kobieta w 35. tygodniu ma poziom prolaktyny we krwi o wiele razy przekraczający normę, nawet wyższy niż matka karmiąca piersią. Przyczyną takiego stanu jest to, że to nie tylko przysadka mózgowa produkuje prolaktynę, ale i wytwarzana jest ona przez łożysko i przysadkę płodu. Z tego względu wysoki stan mlecznego hormonu nie podlega leczeniu.

Warto zaznaczyć jednak, że w okresie ciąży może naprawdę dojść do sytuacji podwyższonej prolaktyny, co z uwagi na ogólny nienaturalny stan hormonu jest bardzo trudne do zdiagnozowania. Przede wszystkim najbardziej charakterystyczne objawy tej choroby nie występują w tym czasie, gdyż kobieta ciężarna nie miesiączkuje, a mlekotok jest hamowany przez estrogeny i progesteron. Problem pojawia się, gdy podczas ciąży lekarz zaobserwuje pojawienie się gruczolaka, który zwykle leczony jest farmakologicznie. Niestety, w ciąży jest to niemożliwe, gdyż leki mogą mieć zły wpływ na stan dziecka. Natomiast jeśli guz się powiększa, a dolegliwości spowodowane jego wystąpieniem są bardzo uciążliwe i przeszkadzają w normalnym funkcjonowaniu, niezbędne jest leczenie za pomocą specjalistycznych leków. Kobieta jednak musi być pod stałą opieką lekarza, który będzie obserwował ich wpływ na stan zdrowia matki i płodu.

Wysoka prolaktyna w ciąży jest normą i nie powinna spędzać nam snu z powiek. W razie wątpliwości zawsze można udać się do lekarza prowadzącego w celu wykonania dodatkowych badań.