Padaczka w ciąży

Epilepsja jest chorobą o bardzo złożonym podłożu i zaburzeniem neurologicznym, wpływającym na przebieg ciąży. Padaczki nie wywołuje zajście w ciążę, dlatego kobiety, które nie miały przed poczęciem dziecka epileptycznego napadu drgawek, nie muszą się bać, że w czasie ciąży wystąpi on u nich po raz pierwszy. Padaczka nie stanowi również przeciwwskazania, by zajść w ciążę. Kobiety chorujące na padaczkę bardzo często rodzą zdrowe dzieci, ale wiadomo, że choroba przyszłych mam wymaga szczególnej troski zarówno ze strony położnika, jak i lekarza neurologa, którzy powinni ze sobą współpracować. Współpraca ciężarnej z personelem medycznym zmniejsza ryzyko komplikacji zdrowotnych u płodu i powikłań w czasie ciąży. Panie cierpiące na epilepsję nie muszą rezygnować z macierzyństwa. Muszą jedynie przestrzegać zaleceń lekarzy, by zminimalizować ryzyko napadów epilepsji w okresie ciąży.

Epilepsja a ciąża

Wiele kobiet chorujących na epilepsję obawia się, że ciąża może spowodować, że ilość napadów drgawkowych zwiększy się. Badania amerykańskie wskazują, że u połowy kobiet, które oczekują dziecka, nie dochodzi do częstszych napadów padaczki. Ciąża w tym wypadku nie ma żadnego znaczenia. U 1/3 przyszłych mam cierpiących na epilepsję ciąża nasila napady drgawek. Jak choroba wpływa na ciążę i rozwój płodu? W zdecydowanej większości dzieci epileptyczek rodzą się zdrowe i prawidłowo się rozwijają przez całą ciążę. Niektóre badania sugerują, że u kobiet chorujących na padaczkę poród częściej przebiega operacyjnie, tzn. przeprowadza się cesarskie cięcie. Tylko w nielicznych przypadkach notuje się wady wrodzone u dzieci albo zmiany o charakterze nowotworowym. Nie jest to jednak spowodowane samą chorobą matki – epilepsją – co raczej stanowi niepożądany skutek przyjmowanych w czasie ciąży leków przeciwdrgawkowych.

Jakie zatem leki stosować w czasie ciąży, by nie zaszkodzić dziecku? U kobiet z nawracającymi napadami drgawek stosuje się najczęściej: fenobarbital, kwas walproinowy, hydantoinę i karbamazepinę. Badania medyczne potwierdzają, że najbardziej bezpieczna dla płodu substancja to karbamazepina i to właśnie ją stosuje się najczęściej w leczeniu padaczki u ciężarnych kobiet. Warto pamiętać, że w pierwszym trymestrze ciąży mogą pojawić się ciążowe wymioty, które powodują, że lek zostaje zwrócony, a dawka substancji we krwi spada. Trzeba zatem kontrolować stężenie leków w surowicy krwi przynajmniej raz w miesiącu i modyfikować dawki. O sposobie leczenia epilepsji w ciąży decydują neurolog i lekarz położnik. W przypadku kobiet cierpiących na łagodny typ padaczki z rzadkimi napadami drgawek warto rozważyć możliwość odstawienia leków. U kobiet z wysokim ryzykiem napadu epilepsji lepiej podawać leki przeciwdrgawkowe, nawet w pierwszym okresie ciąży, gdyż niekontrolowany napad może przynieść więcej szkód niż regularne przyjmowanie lekarstw przez ciężarną.

Jak epilepsja matki może wpływać na noworodka? Przyjmowane przez kobietę w czasie ciąży leki przeciwdrgawkowe mogą uprawdopodabniać u dziecka zaburzenia krzepliwości krwi z powodu niedoboru witaminy K, dlatego trzeba zbadać stężenie leków we krwi maluszka. A co z karmieniem dziecka? Leki przyjmowane przez kobietę przechodzą do mleka, ale nie istnieją doniesienia, które świadczyłyby o tym, że sztuczne karmienie jest lepsze niż karmienie piersią. Epilepsja ciężarnej jest na pewno utrudnieniem i wymaga szczególnej troski ze strony lekarzy o stan zdrowia kobiety i jej dziecka, ale nie przekreśla szans na to, by cieszyć się z macierzyństwa.

psycholog Kamila Krocz