Objawy różyczki

Objawy różyczki są dość charakterystyczne. Różyczkę rozpoznaje się z reguły z chwilą pojawienia się na skórze różowawej wysypki, czyli zwykle po około dwóch-trzech tygodniach od zakażenia. Na skórze widoczne są jasnoczerwone plamy wielkości ziarenek soczewicy, które najpierw obejmują twarz, a potem rozprzestrzeniają się na całe ciało. Do typowych objawów różyczki zalicza się również powiększenie węzłów chłonnych na szyi i karku. Można je wymacać w postaci małych zgrubień. Gorączka podczas przechodzenia różyczki występuje dość rzadko. Czasami różyczka przebiega bezobjawowo – zwłaszcza wtedy, gdy jest to infekcja wtórna, a nie pierwotne zakażenie.

Choroba różyczka

Różyczka należy do chorób zakaźnych i jest wywoływana przez wirusa różyczki. Na różyczkę chorują zwłaszcza dzieci w wieku przedszkolnym, choć zdarza się, że zakażeniu ulegają również dorośli. Na infekcję wywołaną wirusem różyczki narażone są kobiety ciężarne, szczególnie te, które mają kontakt z dziećmi, np. przedszkolanki, pielęgniarki, nauczycielki itp. Różyczka jest dość powszechną chorobą wirusową. Jej przebieg jest często bezobjawowy. Do zakażenia dochodzi drogą kropelkową, przez bezpośrednią styczność z drobnoustrojami chorobotwórczymi. Okres wylęgania się choroby wynosi około dwóch-trzech tygodni. Na tydzień przed pojawieniem się wysypki skórnej występuje okres największej zaraźliwości, który trwa do piątego dnia po wystąpieniu plam. Przebycie różyczki daje trwałą odporność. We krwi pojawiają się wówczas przeciwciała przeciwko wirusowi różyczki.

Przebieg różyczki

Na początku różyczka nie daje żadnych objawów, czasami pojawia się stan podgorączkowy lub gorączka. Potem na skórze powstają jasnoróżowe plamki. Z czasem małe plamki zlewają się w jedną, dając wrażenie czerwonej skóry. Bladoróżowa wysypka skórna występuje zwykle po krótkim czasie objawów nieżytu nosa i gardła. Różyczce towarzyszy powiększenie węzłów chłonnych na karku i szyi. Przy ich dotykaniu pacjent odczuwa ból. Mogą również wystąpić bolące rany w jamie ustnej. Wysypka na twarzy i tułowiu bardzo przypomina wysypkę występującą w odrze. Objawy różyczki są zwykle jednak mniej dokuczliwe niż w przypadku odry, a stan chorego – lepszy. Wysypka skórna w różyczce znika zwykle w ciągu dwóch-trzech dni i nie pozostawia żadnych śladów. U niektórych osób bladoróżowe plamki mogą swędzieć. Różyczka w ciąży często przebiega bezobjawowo.

Powikłania różyczki

Nieleczona różyczka może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak np. różyczkowe zapalenie mózgu, plamica różyczkowa i różyczkowe zapalenie stawów. Różyczka w ciąży jest bardzo niebezpieczna dla rozwijającego się płodu i może skutkować różyczką wrodzoną, ponieważ wirus różyczki wnika do organizmu dziecka przez łożysko. Powikłania różyczki u płodu występują rzadko, jednak zakażenie ciężarnej różyczką do 12. tygodnia ciąży może powodować poważne wady rozwojowe płodu. Noszą one nazwę zespołu Gregga.

U noworodków z zespołem Gregga obserwuje się najczęściej następujące patologie: wady serca i dużych naczyń krwionośnych, wady wzroku (zaćma, jaskra, zapalenie siatkówki i naczyniówki oka, małoocze, zez), zaburzenia słuchu, zaburzenia neurologiczne, deformacje kończyn, schorzenia wątroby, schorzenia płuc, zapalenie nerek. U kobiet ciężarnych narażonych na infekcje wirusem różyczki wykonuje się zwykle serię prób na przeciwciała IgG przeciwko różyczce. Wynik pozytywny stanowi podstawę do rozważenia decyzji o usunięciu ciąży. Jeśli kobieta zdecyduje się urodzić dziecko, pomimo pierwotnego zakażenia różyczką w ciąży, podaje się jej gamma-globulinę. Aby zapobiegać różyczce w ciąży, zalecane jest szczepienie wszystkich przyszłych mam, które nie były wcześniej szczepione lub nie przeszły różyczki w dzieciństwie. Szczepionkę na różyczkę należy podawać przynajmniej na trzy miesiące przed planowaną ciążą.

Joanna Krocz