Łożysko w ciąży

Ciąża jest niezwykłym czasem w życiu każdej kobiety, podczas którego następują zmiany w organizmie przyszłej mamy, jak i nieustanny wzrost dziecka. Z każdym tygodniem można dostrzec i poczuć objawy fizyczne ciąży i zaobserwować rozwój płodu w brzuchu matki. Łożysko odgrywa ogromną rolę w czasie ciąży – jest odpowiedzialne za dostarczanie składników odżywczych, tlenu i usuwanie produktów przemiany materii, podczas gdy maleństwo rośnie w matczynej macicy. Organ ten powstrzymuje również jajniki od produkcji komórek jajowych przez najbliższe miesiące trwania ciąży i stymuluje wzmożone wydzielanie hormonów żeńskich – estrogenu i progesteronu, dzięki którym możliwe jest bezpieczne utrzymanie ciąży aż do porodu.

Wczesny rozwój łożyska w ciąży

Pomiędzy trzecim a piątym dniem po zapłodnieniu komórka jajowa przekształca się w blastocystę. Ten zlepek komórek dostaje się do macicy, gdzie między piątym a ósmym dniem zagnieżdża się w błonie śluzowej macicy – zwykle w miejscu położonym z dala od szyjki macicy. Owa blastocysta w większości zbudowana jest z jednej warstwy komórek – wyjątek stanowi jedno zgrubiałe miejsce osiągające grubość od trzech do czterech komórek. Z zewnętrznej warstwy wspomnianych komórek rozwija się łożysko. Proces implementacji łożyska kończy się między dziewiątym a dziesiątym dniem po zapłodnieniu. Wraz ze wzrostem narządu niektóre z komórek zewnętrznych przekształcają się w błonę płodową, nazywaną również kosmówką, która otacza powstający embrion. Worek owodniowy tworzy się z wewnętrznej warstwy komórek przed końcem dwunastego dnia po zapłodnieniu. Następnie wypełnia się on płynem, w którym w czasie ciąży unosić się będzie embrion.

Końcowy rozwój łożyska w ciąży

W miarę rozwoju łożyska, niewielki kosmek łożyskowy zagłębia się w ścianie macicy. Proces ten jest powtarzany aż do utworzenia struktury przypominającej sieć, dzięki której możliwy jest łatwiejszy kontakt ścian macicy z łożyskiem. W ten sposób można skuteczniej wydalić produkty przemiany materii płodu do układu matki i dostarczyć większą ilość składników odżywczych rosnącemu dziecku. Po upływie osiemnastu do dwudziestu tygodni łożysko jest już w pełni wykształcone. Należy pamiętać, że palenie papierosów wpływa na sposób, w jaki łożysko łączy się z macicą, powodując problemy w prawidłowym rozwoju płodu i w konsekwencji prowadząc do obniżonej wagi noworodka lub śmierci dziecka.

Komplikacje w rozwoju łożyska w ciąży

Podczas wykształcania się łożyska mogą pojawić się liczne problemy. Jedną z możliwych komplikacji w rozwoju organu nazywamy łożyskiem przodującym. Jeżeli implementacja (całkowita lub częściowa) narządu odbędzie się na dnie macicy lub nad szyjką macicy, przyszła mama może doświadczyć obfitego, bezbolesnego krwawienia w późnym stadium ciąży. Badanie USG może potwierdzić lub wykluczyć schorzenie – w pierwszym przypadku zalecane jest pozostanie w łóżku aż do rozwiązania, jednak stan ciężarnej kobiety może wymagać wykonania wcześniejszego cesarskiego cięcia. Jeżeli zabieg nie zostanie wykonany, i tak istnieje ryzyko, że ciąża samoistnie rozwiąże się przed upływem 40 tygodni.

Patrycja Karpińska