Egzema

Egzema, czyli wyprysk, to stan zapalny toczący się w naskórku i zewnętrznej warstwie skóry właściwej (warstwa brodawkowata). Może mieć podłoże alergiczne i niealergiczne, a także wiązać się z czynnikami zewnętrznymi lub wewnętrznymi. Egzema wywołuje pojawienie się grudek i pęcherzyków na skórze. Może także dojść do pojawienia się nadżerek i zmian ropnych.

Objawy egzemy

Ogólnie rzecz biorąc, w początkowej fazie egzemy na skórze pojawiają się charakterystyczne, swędzące grudki. Z czasem zamieniają się one w pęcherzyki. Pęcherzyki z kolei, po pęknięciu, tworzą nadżerki. W przypadku zainfekowania pękających pęcherzyków i nadżerek, mogą wytworzyć się zmiany ropne na skórze. Wydzielina, która się pojawia, zasycha w formę szarożółtych strupów. Świąd towarzyszy całemu przebiegowi choroby. W niektórych przypadkach pojawia się obrzęk skóry i tkanki podskórnej. Po przejściu egzemy, skóra jest lekko przebarwiona i widocznie mniej sprężysta. Po jakimś czasie także te zmiany ustępują.

Rodzaje egzemy

Egzema dzieli się na kilka rodzajów:

• wyprysk kontaktowy alergiczny,
• wyprysk kontaktowy niealergiczny,
• wyprysk atopowy,
• wyprysk endogenny,
• wyprysk potnicowy,
• wyprysk łojotokowy,
• wyprysk łojotokowy noworodków,
• wyprysk opryszczkowy,
• wyprysk mikrobowy,
• wyprysk dziecięcy,
• wyprysk krwiopochodny.

W zależności od rodzaju, egzema może mieć nieco inne objawy (chociaż rodzaje wyprysków różnią się przede wszystkim przyczyną).

W przypadku wyprysku kontaktowego, do zapalenia dochodzi wskutek bezpośredniego kontaktu skóry z substancją podrażniającą lub uczulającą skórę. Te substancje to często:

• chrom,
• nikiel,
• kobalt,
• guma,
• substancje zawarte w kosmetykach.

Jeśli ten rodzaj wyprysku zajmie okolice oczodołów lub inne delikatne rejony skóry (np. okolice narządów płciowych), oprócz typowych objawów może wywołać także obrzęk.

Wyprysk kontaktowy niealergiczny jest wywołany substancjami drażniącymi skórę i uszkadzającymi bariery ochronne naskórka. Na skórze pojawiają się wykwity typowe dla wyprysku, a także może dojść do pękania skóry.

Wyprysk endogennny oznacza, że jego źródło leży wewnątrz organizmu. Taką przyczyną są zaburzenia układu krwionośnego, takie jak żylaki. Pojawiają się w takich przypadkach: wyprysk podudzi, wyprysk zastoinowy czy wyprysk żylny. Skóra na kończynach, gdzie są problemy z krążeniem, może stać się cienka, bardzo sucha i podatna na wszelkie urazy. Często tworzą się na niej także owrzodzenia. Ten rodzaj wyprysku wiąże się z infekcją bakteryjną zmienionej chorobowo tkanki i może się przenosić na inne części ciała. Często egzema pojawia się wtedy na twarzy, tułowiu i rękach. To jedyny rodzaj egzemy, który może przybrać postać uogólnioną.

Leczenie egzemy

Pierwszym krokiem w leczeniu egzemy jest wyeliminowanie czynnika wywołującego chorobę. W przypadku wyprysku alergicznego będzie to więc usunięcie alergenu, a w przypadku wyprysku endogennego – leczenie żylaków. Aby przyspieszyć gojenie się skóry i zmniejszanie stanu zapalnego, stosuje się miejscowo kremy i maści steroidowe, a w niektórych przypadkach także antybiotyki. Czasem niezbędna jest także dezynfekcja, aby uniknąć infekcji podatnej skóry.

Anna Szozda