Cynk w ciąży

Cynk jest pierwiastkiem śladowym, który odgrywa ważne funkcje w organizmie. Cynk warunkuje aktywność wielu enzymów uczestniczących w metabolizmie komórek. Ponadto jest niezbędny do prawidłowego wzrostu i rozwoju płodu. Niedobór cynku w czasie ciąży powoduje odklejenie łożyska, przedwczesny poród oraz zaburzenia umysłowe dziecka.

Rola cynku

Cynk pełni wiele istotnych funkcji w organizmie, które warunkują prawidłowy przebieg ciąży oraz wzrost i rozwój płodu.

Cynk jest składnikiem ponad 70 enzymów, które biorą udział w:
  • metabolizmie kwasów nukleinowych DNA i RNA,
  • biosyntezie białek, które są niezbędne do wzrostu i rozwoju młodego organizmu,
  • prawidłowym funkcjonowaniu błon komórkowych,
  • magazynowaniu insuliny – hormonu, którego niedobór powoduję cukrzycę,
  • w procesach odpornościowych, wzmacniając układ immunologiczny,
  • ochronie przed szkodliwym działaniem wolnych rodników,
  • usuwaniu metali ciężkich: kadmu i ołowiu, dzięki czemu działa odtruwająco na organizm.
Ponadto, cynk działa przeciwzapalnie i bakteriostatycznie, chroniąc przed infekcjami wirusowymi i bakteryjnymi. Pełni też istotną funkcję w procesach odczuwania smaku. Cynk odgrywa również ważną rolę w procesie kostnienia i mineralizacji tkanki kostnej zarówno osoby dorosłej, jak i rozwijającego się płodu.

Niedobór cynku jest dość rzadki, jednakże ostatnio przeprowadzone badania wykazały, że występuje u około 35% kobiet w ciąży, które nie miały odpowiednio zbilansowanej diety przed zapłodnieniem.

Niedobór cynku w okresie ciąży i karmienia piersią powoduje szereg działań niepożądanych. Przede wszystkim przyczynia się do wystąpienia przedwczesnego porodu, niskiej masy urodzeniowej noworodka. Niski poziom cynku powoduje zaburzenia syntezy białek, niezbędnych do prawidłowego rozwoju dziecka, oraz zaburzenia hormonalne. Ponadto u kobiet, które mają niski poziom cynku we krwi, częściej występuje stan przedrzucawkowy. Z kolei u noworodków obserwowano nieprawidłowy rozwój umysłowy oraz zaburzenia wzrostu. Niedobór cynku w organizmie rozwijającego się płodu ma również niekorzystny wpływ na jego układ odpornościowy. Po urodzeniu, częściej u takich dzieci występują biegunka i choroby układu oddechowego.

Cynk jest niezbędnym pierwiastkiem, aby zajść w ciążę. Odpowiada bowiem za prawidłowy proces spermatogenezy (produkcja plemników), a także ruchliwość plemników. Z kolei w organizmie kobiety zapobiega resorpcji zarodka.

Cynk w diecie

Aby płód prawidłowo się rozwijał, należy stosować odpowiednio zbilansowaną dietę. Głównym źródłem cynku jest żywność pochodzenia zwierzęcego - mięso, jaja, wątroba, ryby, ostrygi. Spośród pokarmów pochodzenia roślinnego największe ilości cynku zawierają nasiona dyni, słonecznika, otręby pszenne, kiełki pszenicy, a także cebula i czosnek.

Tabela. Zawartość cynku w produktach spożywczych.
Produkt Zawartość cynku (mg/100 g produktu) Produkt Zawartość cynku (mg/100 g produktu)
Ostrygi 16-176 Nasiona dyni 10
Kiełki pszenicy 12 Arbuz 10
Ziarna sezamu 10 Gorzka czekolada 9,6
Rostbef wołowy 10 Jagnięcina 4,2-8,7
Wątroba cielęca 12 Orzeszki ziemne 6,6
W żywności bogatej w błonnik (otręby, płatki owsiane) obecny jest jednak kwas fitynowy, który utrudnia wchłanianie cynku. Ponadto suplementy diety zawierające żelazo również mają negatywny wpływ na absorpcję cynku w jelitach. Dlatego podczas ich przyjmowania należy zachować minimum jednogodzinny odstęp od spożycia produktów bogatych w ten mikroelement.

Cynk jest mikroelementem, który wpływa nie tylko na układ odpornościowy czy rozwój płodu, ale również na stan skóry, włosów i paznokci. Dlatego, jeśli chcesz pięknie wyglądać podczas ciąży oraz mieć pewność, że twoje dziecko rozwija się prawidłowo, spożywaj pokarmy bogate w cynk.

mgr Aneta Kościołek

Artykuły Minerały

Dolegliwości ciążowe mogą mieć związek ze zbyt małym spożyciem wody. Warto zadbać więc o nawodnienie, najlepiej krystalicznie czystą wodą uzyskaną za pomocą filtrów AQUAPHOR Prestige.

Filtr dzbankowy AQUAPHOR Prestige zapewnia krystalicznie czystą wodę. 

Zdrowe odżywanie jest szczególnie ważne dla kobiety w ciąży i rozwijającego się dziecka. Jakie korzyści przynosi jedzenie żurawiny i czy jest ona bezpieczna dla kobiet w ciąży?

Żurawina jest czerwonym owocem o mocnym, charakterystycznym zapachu, wywodzi się ona z Ameryki Północnej. Rdzenni Amerykanie używali tego owocu do przyrządzania potraw oraz jako naturalny lek przeciw chorobom układu moczowego, biegunce, cukrzycy i jako preparat przyspieszający gojenie się ran.

Oliwki powinny być składnikiem zdrowej diety dla kobiety ciężarnej. Owoce te są bogate w witaminy i minerały wspomagające zdrowy wzrost dziecka w brzuchu matki.

Oliwki to owoce drzewa oliwnego. Generalnie, hodowane są dwa rodzaje oliwek – oliwki używane do produkcji oliwy z oliwek i tzw. oliwki stołowe. Te pierwsze są mniejsze, zawierają więcej lipidów i wytwarzają więcej olejów. Warto zapamiętać, że w odróżnieniu od innych olejów do smażenia, oliwa z oliwek wytwarzana jest wskutek procesu wolnego od środków chemicznych.

Maliny to jedne z najpopularniejszych owoców, ale niektóre ciężarne kobiety zastanawiają się, czy mogą je spożywać. Czy malina szkodzi przyszłej mamie i jej dziecku?

Śledzie cieszą się w Polsce dużą popularnością. Ciężarne kobiety mają jednak wątpliwości, czy mogą je bez obaw spożywać. Czy śledzie są bezpieczne dla kobiet w ciąży i ich dzieci?

Zdrowe odżywianie w czasie ciąży powinno być jednym z priorytetów przyszłej mamy. Ciężarne kobiety powinny uważać na to, co jedzą, by nie zaszkodzić sobie i dziecku. W jadłospisie kobiety ciężarnej nie powinno zabraknąć między innymi ryb.

Miód to znany ze swoich właściwości prozdrowotnych produkt spożywczy. Niektórzy są jednak zdania, że nie powinny spożywać go ciężarne kobiety. Czy miód może zaszkodzić ciężarnym?

Wiele kobiet w ciąży zastanawia się, czy spożywanie miodu w czasie ciąży to dobry pomysł. Mimo iż miód należy do najzdrowszych produktów spożywczych, nie należy podawać go niemowlętom z powodu ryzyka zatrucia jadem kiełbasianym.

Zdrowa dieta w ciąży jest ważna nie tylko dla matki ale i dla rozwijającego się dziecka. Spośród wszystkich minerałów szczególnie korzystny wpływ na ciążę ma wapń. Jaka działa i gdzie go znaleźć?

Racjonalne odżywianie przed i w czasie ciąży gwarantuje zdrowie organizmu przyszłej mamy i rozwijającego się dziecka. Kobieta, która stosowała się do zasad zdrowego żywienia przed zajściem w ciążę dostarczy płodowi potrzebnych składników odżywczych od początku jego wzrostu, czyli od momentu zapłodnienia.

Potas jest pierwiastkiem biorącym udział w prawidłowym nawodnieniu organizmu. Jego niedobór powoduje zaburzenia pracy serca i chorobę nadciśnieniową.

Jod jest pierwiastkiem niezbędnym do prawidłowego rozwoju płodu. Niedobór jodu prowadzi do niedorozwoju mózgu dzieci. Do pokarmów bogatych w jod należą ryby i owoce morza.

Magnez jest makroelementem, wykazującym zróżnicowane funkcje w organizmie. W okresie ciąży dieta bogata w magnez chroni przed przedwczesnym porodem oraz zapobiega wystąpieniu rzucawki.

Żelazo jest pierwiastkiem, który zapobiega niedokrwistości, jak również jest niezbędny do prawidłowego rozwoju płodu oraz przebiegu ciąży. Co więc należy jeść?

Witamina D w ciąży jest niezwykle ważna dla prawidłowego rozwoju płodu. Jak wykazują badania, niedobory witaminy D u ciężarnych są powszechne i związane z niską ekspozycją na słońce.

Kwas foliowy w ciąży jest niezbędny do prawidłowego rozwoju mózgu i rdzenia kręgowego. Niedobór kwasu foliowego w ciąży powoduje wady cewy nerwowej, dlatego też konieczna jest jego suplementacja.

Witaminy w ciąży mogą być zapewnione przez zdrową i zróżnicowaną dietę. Nie zawsze uniknięcie niedoborów w ten sposób jest jednak możliwe. Trzeba wtedy sięgnąć po suplementy diety dla kobiet w ciąży.

Ciąża wymaga od przyszłej mamy odpowiedniej diety – przede wszystkim urozmaiconej, bogatej w kwas foliowy, żelazo, białko. Co jeść w ciąży, żeby zaspokoić potrzeby organizmu mamy i dziecka?